Беренче сентябрь-иң көтеп алынган бәйрәмнәрнең берсе. Безне алда кызыклы очрашулар, танышулар, яңа белемнәр һәм җиңүләр һәм казанышлар көтә. Укыту һәм уку-җиңел түгел, әмма педагоглар өчен дә, укучылар өчен дә бик мөһим эш. Һәркем өчен сораулар күп булачак, әмма бергәләп җаваплар эзләячәкбез.
Ә 2020 елның октябреннән 2021 елның апреленә күчерелгән халык санын алу безнең халык турындагы сорауларга җавап бирәчәк.
Бу Россия тарихында уникенче халык санын алу булачак. Булачак халык санын алуда төп басым яңа технологияләр куллануга биреләчәк: ил халкы тарафыннан дәүләт хезмәтләренең бердәм порталында электрон исәпкә алу кәгазьләрен мөстәкыйль тутыруга, дәүләт һәм муниципаль хезмәтләр күрсәтүнең күп функцияле үзәкләрендә (КФҮ) исәпкә алу мөмкинлекләренә, шулай ук исәпкә алучылар тарафыннан кәгазь бланклар урынына планшетлар куллануга биреләчәк.
Яңалыклар аркасында халык санын алу процессы тагын да уңайлырак булачак, ә җыела торган мәгълүматның сыйфаты сизелерлек артачак. Росстат 2018 елгы халык санын алу барышында халык турында мәгълүмат җыюның яңа форматын эшләгән инде.
Исәпкә алу өчен исәпкә алу кәгазьләренең өч формасы расланган. «Л» формасы бланкы төп булып тора һәм социаль-демографик характеристикалар (җенес, яшь), гражданлык, милләт, телләрне белү һәм файдалану, торак шартлары, миграция, мәгариф, мәшгульлек һәм яшәү өчен акча чыганаклары турында 23 мәсьәлә үз эченә ала. «Л» формасы бланкы Россия территориясендә даими яшәүче һәр кешегә (кечкенә балаларны да кертеп) тутырыла.
Халык тормышының торак һәм санитар-гигиена шартлары турында мәгълүматлар «П»формасы бланкына кертелә. Илдә вакытлыча торучыларны сораштыру өчен «В»формасы бланкы кулланыла.
Сорауларга күчкәнче, исәпкә алучы хуҗалыкта даими яшәүче яки вакытлыча анда торучы барлык кешеләрне санап чыгуны сорый. Әмма исәпкә алу кәгазенә исәпкә алучы хуҗалыкның һәр әгъзасының номерын гына күчерәчәк. Исемлек яшәүчеләр өчен кирәк, кемне дә булса санап, ике тапкыр яки, киресенчә, недоучет.
Традицион сораулар (җенесе, туган көне, гражданлыгы, туган тел, милләт һ.б.) берсе халык санын алу үзгәрми. Әмма исәпкә алу битләре заманча мәгълүмати ихтыяҗларын чагылдырырга тиеш, һәм 2020 елгы «Л» исәпкә алу формасы бланкында кайбер яңалыклар барлыкка килде.
Законнарда кабул ителгән төзәтмәләр аркасында Мәгариф турындагы мәсьәләләр блогында үзгәрешләр булды. Мәсәлән, «мәктәпкәчә белем» графасы өстәлә, ә «урта белем» графасы «квалификацияле эшче, хезмәткәр» һәм «урта буын белгече»пунктчаларына бүленгән. Мәшгульлек һәм эшсезлек турындагы сораулар блогы яңартылды. Маятник һәм хезмәт миграциясен өйрәнү максатыннан, төп эшегез кайда булган? ул тагын да җентеклерәк булды. Моннан тыш, элеккеге яшәү урыны турындагы мәсьәлә барлыкка килде, ул соңгы вакытта гына түгел, ә алдагы унъеллыкта да актив миграцияне исәпкә алырга мөмкинлек бирә.
2020 елгы Бөтенроссия халык санын алу вакытында исәпкә алучылар рус һәм башка телләрне белү турында гына түгел, аларны көндәлек тормышта куллану турында да сораячаклар
Булачак Бөтенроссия халык санын алуга якынча нәтиҗәләр 2021 елның октябрендә ясалачак. Ахыргы нәтиҗәләр рәсми рәвештә 2022 елның IV кварталында басылып чыгачак.
.jpg)
Яр Чаллы шәһәрендә статистика бүлеге башлыгы урынбасары Г. Р. Шәйхуллина